اقتصاد کلان • ۱۴۰۵/۸/۱۲ - ۱۷:۳۱

جهش دوباره شاخص جهانی غذا زیر سایه بحران انرژی و تنگه هرمز

جهش دوباره شاخص جهانی غذا زیر سایه بحران انرژی و تنگه هرمز

پایگاه خبری گزارش برتر – سازمان جهانی خواربار و کشاورزی با ثبت سومین ماه متوالی صعود شاخص بهای مواد غذایی، زنگ خطر جدیدی را برای امنیت غذایی کشورهای درحال‌توسعه به صدا درآورد. شوکی که این‌بار مستقیماً از اختلال در شریان‌های ترانزیتی و افزایش کرایه‌های حمل دریایی انرژی سرچشمه می‌گیرد.

به گزارش پایگاه خبری گزارش برتر، جدیدترین گزارش بازارهای کالایی نشان می‌دهد که ناآرامی‌ها و تنش‌های ژئوپلیتیکی پیرامون مهم‌ترین گلوگاه‌های ترانزیت نفت و نهاده‌های شیمیایی، در حال انتقال مستقیم به سفره مصرف‌کنندگان در سراسر جهان است. شاخص بهای مواد غذایی فائو در اکتبر ۲۰۲۶ روندی افزایشی را ثبت کرده که علت عمده آن، صعود یکباره هزینه بیمه و سوخت کشتی‌ها و افزایش نرخ تمام‌شده کودهای نیتروژنه است؛ امری که حاشیه سود کشاورزان را کاهش داده و هزینه توزیع غلات پایه را بالا برده است. بخش عمده‌ای از کارشناسان معتقدند این زنجیره بحران در صورت استمرار اختلال در تردد دریایی، تاب‌آوری واردکنندگان غلات در آسیا و آفریقا را به کمترین سطح طی سال‌های اخیر می‌رساند.

گزارش فائو و روایت رسانه‌ها

در گزارش ارزیابی‌های اخیر سازمان خواربار جهانی آمده است که تنش در مجاورت خلیج فارس و تنگه هرمز نه تنها هزینه انرژی را برای ماشین‌آلات کشاورزی و کارخانه‌های فرآوری بالا برده، بلکه انتقال کودهای صادراتی منطقه را با وقفه روبه‌رو کرده و همین مسئله قیمت محصولاتی چون ذرت و دانه‌های روغنی را در بازارهای آتی شیکاگو و سنگاپور به بالاترین سطوح ماهانه رسانده است. در ادامه این گزارش تأکید شده که حتی با وجود برداشت مناسب غلات در برخی نقاط نیمکره غربی، ریسک حمل‌ونقل اجازه تخلیه حباب قیمتی در بنادر مصرف‌کننده را نمی‌دهد.

سناریوهای تورم مواد غذایی

اقتصاددانان هشدار می‌دهند تداوم بسته ماندن ظرفیت‌های ترانزیتی خلیج فارس، تورم سبد خوراکی‌ها را برای کشورهای خاورمیانه و شمال آفریقا دورقمی خواهد کرد. بانک‌های مرکزی در کنترل تورم وارداتی از طریق دستکاری نرخ بهره ابزار چندانی در اختیار ندارند، زیرا جهش بهای غذا نه برآمده از تقاضای مصرفی، بلکه ناشی از شوک برونزای هزینه عرضه است.